Zastanawiasz si�?, co jeszcze możesz zrobi�?, by mie�? zdrowe z�?by? Nie wystarczy regularnie odwiedza�? dentyst�? i starannie szczotkowa�? z�?by. Warto też zwraca�? uwag�? na diet�?, czyli na to, co pojawia si�? na talerzu. Sprawdź, co s�?uży z�?bom, a kiedy trzeba zachowa�? ostrożno�?�?, żeby mie�? zdrowy i pi�?kny u�?miech.

Poznaj 7 sprzymierze�?ców w walce o zdrowe z�?by

OWOCE: jab�?ka najzdrowsze dla z�?bów

Owoce s�? skarbnic�? witaminy C i sk�?adników mineralnych, które korzystnie wp�?ywaj�? na ko�?ci. Maj�? jednak swoje minusy. Zawieraj�? sporo cukru, który jest pożywk�? dla bakterii wywo�?uj�?cych próchnic�?. Dotyczy to zw�?aszcza owoców s�?odkich, jak winogrona czy czere�?nie. W niektórych owocach mimo ich s�?odkiego smaku jest też dużo kwasów. Bogate w kwasy s�? cytrusy. Substancje te mog�? niszczy�? szkliwo, zwi�?kszaj�?c ryzyko próchnicy i wywo�?uj�?c nadwrażliwo�?�? z�?bów. �??Niebezpieczne�?� s�? owoce, które maj�? drobne pestki �?? kalecz�? dzi�?s�?a i zalegaj�? w szczelinach. Owocem idealnym dla z�?bów s�? jab�?ka. Nie za s�?odkie, nie za kwa�?ne, dostarczaj�? cennych sk�?adników i spe�?niaj�? dodatkowo ważn�? funkcj�?: naturalnie oczyszczaj�? jam�? ustn�?. Jedz�?c jab�?ko, pobudzamy wydzielanie �?liny, która wyp�?ukuje resztki jedzenia z przestrzeni mi�?dzy z�?bami i chroni z�?by przed dzia�?aniem cukrów i kwasów. Ale ze wzgl�?du na walory zdrowotne trzeba je�?�? wszystkie owoce, przestrzegaj�?c kilku zasad, które pozwol�? unikn�?�? k�?opotów z z�?bami. Najlepiej zje�?�? od razu porcj�?, a nie podjada�? przez ca�?y dzie�? �?? w ten sposób zmniejsza si�? zagrożenie próchnic�?. Po zjedzeniu owoców odczekaj przynajmniej pó�? godziny, zanim umyjesz z�?by. Robi�?c to od razu, dodatkowo narazisz je na demineralizacj�? szkliwa. Zaleca si�? picie soków przez s�?omk�?, by zmniejszy�? jego kontakt z z�?bami. Resztki owoców i pestki usuniesz nici�? dentystyczn�?.

RYBY: nie takie z�?e o�?ci

Zawieraj�? trzy ważne sk�?adniki: wap�?, fosfor i witamin�? D, od których zależy gospodarka wapniowo-fosforanowa w organizmie i kondycja z�?bów. Organizm jest w stanie wch�?on�?�? z jedzenia maksymalnie 40 proc. wapnia (z wiekiem zdolno�?�? ta jeszcze si�? zmniejsza) i to pod warunkiem, że dostarczymy mu w odpowiedniej ilo�?ci fosfor (najlepiej w proporcji 1:1) i witamin�? D. Ryby to również ważne kwasy omega-3, które wspomagaj�? przyswajanie wapnia. Dlatego osoby, które cz�?sto jedz�? ryby, zwykle maj�? mocne i zdrowe z�?by. Wap�? jest g�?ównie w o�?ciach �?? sardynki, szprotki czy tu�?czyka z puszki zjadajmy wi�?c ze szkieletami.

KALAREPA i SP�?ŁKA usuwaj�? p�?ytk�?

Kalarepa, marchew, rzodkiewka, seler naciowy, jedzone na surowo, w naturalny sposób usuwaj�? osad i p�?ytk�? naz�?bn�?, chroni�?c przed próchnic�? i chorobami przyz�?bia. Gryzienie twardych warzyw jest znakomitym masażem dla dzi�?se�?, dzi�?ki czemu rzadziej choruj�?. Zalet�? warzyw jest również to, że nie narażaj�? szkliwa z�?bów na szkodliwe dzia�?anie kwasów i cukrów. Dostarczaj�? wielu cennych sk�?adników odżywczych przy niewielu kaloriach. Marchewk�? czy kalarepk�? można pogryza�? mi�?dzy posi�?kami zamiast jedzenia czekolady czy cukierków. Z korzy�?ci�? dla z�?bów i figury.

JOGURTY i SERY chroni�? przed demineralizacj�?

Przetwory mleczne to podstawowe źród�?o wapnia, od którego zależy kondycja naszych z�?bów. Gdy dostarczamy organizmowi za ma�?o tego sk�?adnika, czerpie go z zapasów zgromadzonych w ko�?ciach i z�?bach, w ten sposób stopniowo je os�?abiaj�?c. Zdemineralizowane z�?by s�? bardziej narażone na próchnic�? i z�?amanie. Bogatym źród�?em wapnia s�? jogurty naturalne bez dodatku cukru. Zawarte w nich bakterie kwasu mlekowego dodatkowo wp�?ywaj�? korzystnie na prawid�?ow�? flor�? przewodu pokarmowego, w tym jamy ustnej. Prawid�?owa flora bakteryjna w ustach zmniejsza ryzyko zakaże�? grzybiczych i jest naturaln�? ochron�? przed szkodliwymi bakteriami. Najwi�?cej wapnia zawieraj�? żó�?te sery, ale s�? bardzo kaloryczne. Dlatego lepiej je�?�? je z umiarem: 2�??3 plasterki 2 lub 3 razy w tygodniu.

ZIELONA HERBATA ma fluor i jest antybakteryjna

Zdaniem japo�?skich naukowców (Japo�?czycy maj�? zdrowe z�?by mi�?dzy innymi dlatego, że pij�? zielon�? herbat�?) zawarte w niej zwi�?zki polifenolowe hamuj�? rozwój bakterii w jamie ustnej i chroni�? b�?on�? �?luzow�? przed zakażeniami. Ze wzgl�?du na duż�? zawarto�?�? fluoru (szklanka herbaty dostarcza do 0,2 mg tego pierwiastka) herbata wzmacnia szkliwo i utrudnia tworzenie si�? p�?ytki naz�?bnej. Pomaga walczy�? z próchnic�? i chorobami przyz�?bia w każdym wieku. Warto j�? pi�?, mimo że podobnie jak jej czarna odmiana pozostawia na z�?bach osad.

ALGI, czyli wodorosty minera�?y i dobre bakterie

Zawieraj�? mnóstwo makro- i mikroelementów, w tym ważnego dla z�?bów wapnia, fosforu, fluoru, wysokiej jako�?ci bia�?ka, a także witamin. W niektórych algach (np. wakame, hijiki) jest 10 razy wi�?cej wapnia niż w mleku. Dodatkowo na powierzchni tych ro�?lin rozwijaj�? si�? bakterie, które produkuj�? enzymy chroni�?ce z�?by przed rozwojem próchnicy i zakażeniami b�?ony �?luzowej jamy ustnej. Wodorosty można je�?�? na surowo, podsmaża�?, gotowa�?.

PIECZYWO PEŁNOZIARNISTE ma same zalety

Jest w nim dużo magnezu, który zapobiega próchnicy, pod warunkiem że dostarczy si�? go 2 razy mniej niż wapnia. Je�?li wi�?c jesz dużo produktów bogatych w magnez lub zażywasz suplementy, musisz też zwi�?kszy�? w diecie ilo�?�? wapnia. Brak równowagi mi�?dzy tymi pierwiastkami os�?abia ich dzia�?anie. W ziarnach zbóż jest też fosfor, niezb�?dny do w�?a�?ciwej mineralizacji z�?bów. Ponadto jedzenie razowego chleba zwi�?ksza produkcj�? �?liny, co dzia�?a ochronnie na z�?by poprzez wymywanie przyczepionych do z�?bów resztek pokarmu. Rozcie�?czone zostaj�? cukry �?? g�?ówna pożywka bakterii powoduj�?cych próchnic�?. Pieczywo razowe wymaga dok�?adniejszego żucia, co wzmacnia dzi�?s�?a, chroni�?c przed chorobami przyz�?bia.

Co niszczy z�?by?

• S�?odycze s�? g�?ówn�? przyczyn�? próchnicy i chorób dzi�?se�?. Cukier to wymarzona pożywka dla bakterii wywo�?uj�?cych te problemy. Nie ma różnicy, czy jest to sacharoza, fruktoza czy miód. Ważne jest natomiast, ile razy w ci�?gu dnia jemy s�?odkie produkty.
• Chipsy, hamburgery dostarczaj�? dużo soli, która zwi�?ksza wydalanie wapnia z organizmu. Ponadto oblepiaj�? z�?by, utrudniaj�?c obmywanie ich przez �?lin�?.
• Szczaw podobnie jak szpinak czy buraki jest bogaty w szczawiany, które wi�?ż�?c w przewodzie pokarmowym wap�?, utrudniaj�? jego przyswajanie.

Owoce s�? skarbnic�? witaminy C i sk�?adników mineralnych, które korzystnie wp�?ywaj�? na ko�?ci. Maj�? jednak swoje minusy. Zawieraj�? sporo cukru, który jest pożywk�? dla bakterii wywo�?uj�?cych próchnic�?. Dotyczy to zw�?aszcza owoców s�?odkich, jak winogrona czy czere�?nie. W niektórych owocach mimo ich s�?odkiego smaku jest też dużo kwasów. Bogate w kwasy s�? cytrusy. Substancje te mog�? niszczy�? szkliwo, zwi�?kszaj�?c ryzyko próchnicy i wywo�?uj�?c nadwrażliwo�?�? z�?bów. �??Niebezpieczne�?� s�? owoce, które maj�? drobne pestki �?? kalecz�? dzi�?s�?a i zalegaj�? w szczelinach. Owocem idealnym dla z�?bów s�? jab�?ka.